શ્રી ગણેશાય નમઃ જય શ્રી કૃષ્ણ સ્વાગત છે તમારૂ આપણા ગુજરાતી ભક્તિ લેખમાં આજે આપણે જાણીશું કે વર્ષ 2026માં દશામા વ્રત ક્યારે શરૂ કરવું? પંચાંગ અને દશામા વ્રતકથાના આધારે સાચી તારીખ કઈ છે? જો તમને પણ આ બાબતે મૂંઝવણ હોય તો આ લેખ અંત સુધી જરૂર વાંચો.
ૐ દશા માતાભ્યો નમઃ
શું કરવું? (દશામા વ્રતમાં)
દશામાનું વ્રત ભક્તિ, શ્રદ્ધા અને નિયમનું વ્રત માનવામાં આવે છે. વ્રત દરમિયાન નીચેના કાર્યો કરવાનું શુભ માનવામાં આવે છે.
૧. સવારે વહેલા ઊઠીને સ્નાન કરવું
વ્રતના દિવસે બ્રહ્મમુહૂર્ત અથવા વહેલી સવારે ઉઠીને સ્નાન કરીને સ્વચ્છ વસ્ત્રો ધારણ કરવા.
૨. દશામાની સ્થાપના કરવી
ઘરમાં બાજઠ પર ઘઉંની ઢગલી કરીને તેના ઉપર દશામાની મૂર્તિ અથવા ચિત્રની સ્થાપના કરવી.
૩. માતાજીનો શૃંગાર કરવો
કંકુ, અક્ષત, ફૂલ, ચૂંદડી, હાર અને પોતાની શક્તિ મુજબ શૃંગાર કરવો.
૪. દીવો અને ધૂપ પ્રગટાવવા
ઘીનો દીવો તથા ધૂપ પ્રગટાવીને માતાજીની પૂજા કરવી.
૫. દશામા વ્રતકથા સાંભળવી
દરરોજ દશામાની વ્રતકથા, આરતી અને સ્તુતિનું શ્રવણ અથવા પાઠ કરવો.
૬. મંત્ર જાપ કરવો
ભક્તિપૂર્વક નીચેના મંત્રનો જાપ કરવો.
ૐ શ્રી દશા માતાયૈ નમઃ॥
૭. સાત્વિક ભોજન કરવું
વ્રત દરમિયાન સાત્વિક આહાર લેવો અને મનમાં સારા વિચારો રાખવા.
૮. દાન અને સેવા કરવી
પોતાની શક્તિ મુજબ જરૂરિયાતમંદોને દાન આપવું અને ગાય, પક્ષી અથવા અન્ય જીવની સેવા કરવી.
૯. દસમા દિવસે વિધિપૂર્વક વિસર્જન કરવું
વ્રત પૂર્ણ થયા પછી વિધિપૂર્વક માતાજીનું વિસર્જન કરવું.
શું ન કરવું? (દશામા વ્રતમાં)
પરંપરાગત માન્યતા અનુસાર વ્રત દરમિયાન નીચેની બાબતો ટાળવી શુભ માનવામાં આવે છે.
૧. ક્રોધ અને ઝઘડો ન કરવો
વ્રત દરમિયાન ગુસ્સો, કટુ વાણી અને વિવાદથી દૂર રહેવું.
૨. અસત્ય બોલવું નહીં
હંમેશા સત્ય બોલવાનો પ્રયત્ન કરવો.
૩. તામસિક ભોજન ટાળવું
માંસાહાર, દારૂ અને અન્ય તામસિક વસ્તુઓથી દૂર રહેવું.
૪. પૂજા અધૂરી ન છોડવી
જે નિયમથી વ્રત શરૂ કર્યું હોય તે નિયમનું પાલન કરવું.
૫. કોઈનું અપમાન ન કરવું
માતા-પિતા, વડીલો, ગુરુજનો અને જરૂરિયાતમંદ લોકોનો આદર કરવો.
૬. સ્વચ્છતાની અવગણના ન કરવી
પૂજાનું સ્થાન અને ઘર સ્વચ્છ રાખવું.
૭. નકારાત્મક વિચારો ન રાખવા
ઈર્ષ્યા, દ્વેષ અને અહંકારથી દૂર રહીને માતાજીનું સ્મરણ કરવું.
મહત્વ ની વાત
દશામા વ્રતના નિયમો વિવિધ પ્રદેશો અને પરિવારની પરંપરા અનુસાર થોડા અલગ હોઈ શકે છે. તેથી જો તમારા કુટુંબમાં કોઈ વિશેષ પરંપરા ચાલતી હોય, તો તેનું પાલન કરવું વધુ યોગ્ય માનવામાં આવે છે.
સૌ પ્રથમ પંચાંગ અને દશામા વ્રતકથાના આધારે સાચી માહિતી જાણી લઈએ જેથી તમારી તમામ શંકાઓ દૂર થઈ જાય.
દશામાનું વ્રત અષાઢ માસની અમાસ (જેને ઘણા વિસ્તારોમાં દિવાસો તરીકે પણ ઓળખવામાં આવે છે) ના દિવસે શરૂ કરવામાં આવે છે. આ જ દિવસથી એવરત-જીવરત અને દશામાના વ્રતનો પ્રારંભ કરવાનો શાસ્ત્રીય નિયમ માનવામાં આવે છે.
વર્ષ 2026માં અષાઢ અમાસ ક્યારે છે?
અષાઢ અમાસ તિથિ
•શરૂઆત: 12 ઓગસ્ટ 2026, બુધવાર, વહેલી સવારે 1:52 વાગ્યે
•સમાપ્તિ: 12 ઓગસ્ટ 2026, બુધવાર, રાત્રે 11:05 વાગ્યે
અમાસના દિવસે ચંદ્ર પોતાની શૂન્ય કળામાં હોય છે, તેથી આ તિથિ વિશેષ આધ્યાત્મિક મહત્વ ધરાવે છે.
આ વર્ષે 12 ઓગસ્ટ 2026, બુધવારના રોજ અષાઢ અમાસ હોવાથી આ જ દિવસે દશામા વ્રતનો પ્રારંભ કરવો શાસ્ત્રોક્ત માનવામાં આવે છે.
ૐ શ્રી દશા માતાયૈ નમઃ
દશામા વ્રતનું મહાત્મ્ય
ધાર્મિક માન્યતા મુજબ જે ભક્ત દશામાનું વ્રત સંપૂર્ણ શ્રદ્ધા, ભક્તિ અને નિયમપૂર્વક કરે છે, તેના જીવનમાં માતા દશામાની વિશેષ કૃપા પ્રાપ્ત થાય છે.
દશામાના આશીર્વાદથી—
•જીવનની ખરાબ દશા સુધરે છે.
•ગરીબી અને આર્થિક સંકટ દૂર થાય છે.
•ઘરમાં અન્ન અને ધનના ભંડાર ભરાય છે.
•સુખ, શાંતિ અને સમૃદ્ધિનો વાસ થાય છે.
•નિઃસંતાન દંપતીને સંતાનપ્રાપ્તિનું આશીર્વાદ મળે છે.
•નિર્ધન વ્યક્તિને ધનપ્રાપ્તિના માર્ગ ખુલ્લા થાય છે.
•સંકટના સમયમાં માતા દશામા પોતાના ભક્તની રક્ષા કરે છે.
•જેના ઉપર માતા દશામાની કૃપા હોય છે તેના ઉપર ૩૩ કરોડ દેવતાઓની કૃપા પણ પ્રાપ્ત થાય છે અને ગ્રહદોષની અશુભ અસર ઓછી થતી હોવાનું માનવામાં આવે છે.
દશામા વ્રતની સરળ વિધિ
દશામાનું વ્રત અમાસના દિવસે શરૂ કરવામાં આવે છે.
વ્રતના પ્રથમ દિવસે—
•ઘરમાં દશામાની મૂર્તિ અથવા ચિત્રની સ્થાપના કરો.
•બાજઠ પર ઘઉંની ઢગલી બનાવી તેના ઉપર માતાજીની સ્થાપના કરો.
•માતાજીનો સુંદર શૃંગાર કરો.
•ફળ, મીઠાઈ અથવા પોતાની શક્તિ મુજબ ભોગ અર્પણ કરો.
•દરરોજ પૂજા, આરતી અને દશામા વ્રતકથાનું શ્રવણ કરો.
•દસ દિવસ સુધી નિયમિત ભક્તિભાવથી સેવા કરો.
•દસમા દિવસે વિધિપૂર્વક વિસર્જન કરીને માતાજીને જળમાં પધરાવો.
વર્ષ 2026માં દશામાનું વ્રત બુધવાર, 12 ઓગસ્ટ 2026ના રોજ અષાઢ અમાસથી શરૂ કરવું. પંચાંગ અને દશામા વ્રતકથાના આધારે આ જ તારીખ યોગ્ય માનવામાં આવે છે.
માતા દશામા સૌના જીવનમાંથી દુઃખ, કષ્ટ અને અશુભ દશાનો નાશ કરીને સુખ, શાંતિ, સમૃદ્ધિ અને સદૈવ પોતાના આશીર્વાદ વરસાવે એવી પ્રાર્થના.
ૐ મોમાઈ માતાયૈ નમઃ ।।
